مزایا و معایب آمپول ملیتاید برای لاغری و کاهش وزن
با افزایش شیوع چاقی و اضافه وزن در جوامع مختلف و پیامدهایی که چاقی بر سلامت جسم و روان افراد دارد، نیاز به راهکارهای مؤثر و سریع برای کاهش وزن احساس میشود. از آنجایی که کاهش وزن به کمک رعایت رژیم غذایی و افزایش فعالیت ورزشی مستلزم پایبندی سختگیرانه و صرف وقت قابل توجه میباشد،از همین رو، بسیاری افراد تمایل دارند برای کاهش وزن از داروهای لاغری استفاده نمایند .
در سالهای اخیر داروهای دارای تاییدیه برای کاهش وزن، بسیار مورد توجه قرار گرفتهاند. با وجود اینکه برخی از این داروها ممکن است نتایج مثبتی را به همراه داشته باشند، اما نگرانیهایی در مورد عوارض جانبی و خطرات مصرف بلند مدت آنها مطرح است.
این روزها ملیتاید به یکی از گزینههای پرطرفدار برای افراد دارای اضافه وزن تبدیل شده است.
ملیتاید چیست؟
آمپول ملیتاید، نام تجاری داروی “لیراگلوتاید ایرانی” است. به طور کلی، ملیتاید برای دیابت و کمک به کاهش سطح قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ کاربرد دارد.
امروزه استفاده از ملیتاید برای لاغری بسیار مورد توجه قرار گرفته است و اغلب میخواهند بدانند که رابطه ملیتاید و لاغری دقیقا چیست و آیا آمپول ملیتاید لاغر میکند؟
ملیتاید چگونه عمل میکند؟
آمپول ملیتاید، نام تجاری داروی “لیراگلوتاید ایرانی” است. به طور کلی، ملیتاید برای دیابت و کمک به کاهش سطح قند خون در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ کاربرد دارد.
امروزه استفاده از ملیتاید برای لاغری بسیار مورد توجه قرار گرفته است و اغلب میخواهند بدانند که رابطه ملیتاید و لاغری دقیقا چیست و آیا آمپول ملیتاید لاغر میکند؟
ملیتیاید یا همان لیراگلوتاید یک آنالوگ پپتید شبه گلوکاگون-۱ انسانی یا به اختصار GLP-1 است، که به عنوان آگونیست گیرنده GLP-1 در بدن عمل میکند. در واقع داروی لیراگلوتاید، با ساختاری مشابه با هورمون GLP-1 ، عملکرد آن را در بدن شبیه سازی میکند. حالا سؤال اینجاست که خود GLP-1 در بدن چه کاره است؟هنگامی که شروع به غذا خوردن میکنیم، هورمون GLP-1 از روده کوچک ترشح شده و با اثر بر غده پانکراس،سبب افزایش ترشح انسولین و مهار ترشح گلوکاگون میگردد.
ترشح GLP-1 از روده کوچک، در واقع واکنش طبیعی بدن برای کنترل سطح قند خون در محدوده نرمال است. GLP-1 همچنین سرعت انتقال غذا از معده به سمت روده کوچک را کند نموده و باعث ایجاد احساس سیری و پری در معده و عدم تمایل به غذا خوردن میگردد. به علاوه، شواهدی موجود است که نشان میدهد، هورمون GLP-1 با اثر بر مغز نیز باعث کاهش اشتها و القای احساس سیری میشود.بنابراین، هر روشی که ترشح و اثربخشی این هورمون را افزایش دهد، میتواند در کنترل دیابت و کاهش وزن سودمند باشد.در همین راستا، داروهای آگونیست گیرنده GLP-1، مانند لیراگلوتاید، سماگلوتاید و اگزناتاید، به عنوان دسته جدید از داروهای پایین آورنده قند خون معرفی شدند.
اسامی تجاری آمپول لیراگلوتاید
قلمهای تزریقی لیراگلوتاید با ۴ نام تجاری معروف از جمله: ساکسندا و ویکتوزا دو برند معروف لیراگلوتاید خارجی و ماسیزا و ملیتاید اسامی تجاری لیراگلوتاید سیناژن شناخته می شوند .
این ۴ قلم معروف، از نظر دوز و نوع ماده مؤثره هیچ تفاوتی با یکدیگر ندارند و همه آنها قلم آماده تزریق ۳ میلیلیتری، حاوی ۶ میلیگرم محلول قابل تزریق لیراگلوتاید در هر یک میلیلیتر هستند.
تنها تفاوت ملیتاید و ماسیزا مقدار قابل تنظیم قلم برای هر نوبت تزریق زیرجلدی میباشد.
ملیتاید یا ویکتوزا برای مقادیر ۰٫۶، ۱٫۲ و ۱٫۸ میلیگرم از دارو قابل تنظیم هستند و دارای تأییدیه سازمان غذا و داروی امریکا برای درمان دیابت نوع ۲ هستند. در حالیکه، با قلمهای ماسیزا یا ساکسندا میتوان دارو را در مقادیر ۰٫۶، ۱٫۲، ۱٫۸، ۲٫۴ و ۳ میلیگرم در هر نوبت تزریق نمود.
ساکسندا دارای تأییدیه سازمان غذا و داروی امریکا برای درمان چاقی مزمن میباشد و قلم تزریقی ماسیزا معادل ایرانی آن است. دلیل این طراحی متفاوت این است که؛ دوز مورد نیاز از لیراگلوتاید برای لاغری، بیشتر از دوز مورد نیاز آن برای تنظیم قند خون در بیماری دیابت نوع ۲ است.
کاربرد آمپول ملیتاید
ملیتاید برای درمان دیابت
لیراگلوتاید یک دارو از دسته داروهای کاهنده قند خون است که با نسخه پزشک، به عنوان یک درمان مکمل، در کنار رعایت رژیم غذایی و ورزش منظم، برای کاهش سطح قند خون در افراد بزرگسال مبتلا به دیابت نوع ۲ کاربرد دارد.
ثابت شده است که، لیراگلوتاید در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ که با بیماری قلبی تشخیص داده شدهاند، خطر وقوع حملات قلبی عروقی جدی مانند سکته قلبی، سکته مغزی یا مرگ را کاهش میدهد.
هشدار مهم: آمپول ملیتاید برای افراد زیر۱۲سال و درمان دیابت نوع ۱ هیچ کاربردی ندارد.
آمپول ملیتاید برای لاغری
کاربرد دیگر لیراگلوتاید، کمک به کاهش وزن در افراد مبتلا به چاقی مزمن است. لازم است بدانید که قلم لاغری ملیتاید برای تمام افراد چاق یا دارای اضافه وزن مناسب نیست. فقط افراد دارای ویژگیهای زیر میتوانند از قلم ملیتاید برای لاغری استفاده نمایند:
- افراد با سن بالای ۱۲ سال
- افرادی با شاخص توده بدنی بیشتر یا مساوی ۳۰ کیلوگرم بر متر مربع
- افراد با شاخص توده بدنی بیشتر یا مساوی ۲۷ بههمراه حداقل یک بیماری مرتبط با چاقی ( پیشدیابت، دیابت نوع ۲، کلسترول بالا یا فشار خون بالا)
- تجویز ملیتاید برای لاغری بر اساس تشخیص و صلاحدید پزشک معالج
دوز مصرف ملیتاید برای لاغری
دوز باید براساس ویژگیهای هر فرد و توسط پزشک معالج تعیین شود.
به طور معمول، مقدار مصرف ملیتاید چه در افراد دیابتی چه افراد مبتلا به چاقی، با ۰٫۶ میلیگرم در روز شروع میشود و درصورت تحمل دارو، تا رسیدن به دوز تعیین شده توسط پزشک، هر هفته ۰٫۶ دیگر به دوز مصرفی اضافه میشود.
حداکثر دوز مجاز ملیتاید با هدف کنترل قند خون ۸/۱ میلی گرم در روز( در صورت تحمل) است . درحالی که حداکثر دوز مجاز ماسیزا برای لاغری( در صورت تحمل) ۳ میلی گرم در روز است.
هشدار مهم
انتظار داریم که بعد از گذشت ۱۶ هفته از شروع درمان، شاهد لاغری با ملیتاید به میزان حداقل ۵% وزن اولیه باشیم. در غیر اینصورت، باید مصرف آمپول ملیتاید متوقف شود.
باتوجه به توضیحات فوق میتوانید بهراحتی پاسخ این سؤال را که؛ ملیتاید بهتر است یا ماسیزا را بدهید. در واقع همه چیز بستگی به دوز تعیین شده توسط پزشک دارد. باتوجهبه حداکثر دوز تعریف شده و اینکه در اغلب مواردی که داروی لیراگلوتاید برای لاغری مورداستفاده قرار میگیرد، دوزهای بالای ۱٫۸ میلیگرم در روز موردنیاز است، قلم ماسیزا برای لاغری بهتر است. درصورتیکه دوز تعیین شده ۱٫۸ میلیگرم یا کمتر باشد بین ماسیزا و ملیتاید تفاوتی وجود ندارد.
نحوه مصرف ملیتاید برای لاغری
نحوه تزریق لیراگلوتاید روزانه یکبار، بهصورت زیر جلدی در ناحیه شکم (اطراف ناف ) یا جلوی ران یا قسمت بالایی و پشتی بازو است.
نحوه تزریق آمپول ماسیزا وملیتاید
ابتدا قلم تزریقی لیراگلوتید را از یخچال خارج نموده و صبر میکنیم تا به دمای محیط برسد. سپس سرسوزن مخصوص را به قسمت بالایی قلم ملیتاید وصل کنید. سوزن را در قسمت نوک قلم بچرخانید تا محکم شود.
با چرخاندن پیچ تنظیمکننده در قسمت تحتانی قلم، آن را روی عدد دوز موردنظر تنظیم کنید. محل تزریق را با الکل ضدعفونی کرده، پوشش سرسوزن را برداشته و سوزن را به صورت عمودی در محل وارد کنید. دکمه انتهای قلم را فشار دهید تا نشانگر مجدد عدد صفر را نشان دهد. چند ثانیه صبر کنید و سوزن را خارج کنید. در نهایت ناحیه موردنظر را دوباره ضدعفونی کرده و سرسوزن را از قلم جدا نموده و دور بیندازید.
توصیه میشود برای رعایت ایمنی و بهداشت برای هر نوبت تزریق از سرسوزن استریل جدید استفاده نمایید. برای جلوگیری از آسیب محل تزریق، بهتر است محل تزریق قلم ملیتاید روزانه عوض شود. مثلاتزریق را بهصورت دورانی روی یک دایره فرضی در فاصله ۵ سانتیمتری از ناف انجام دهید.
بهترین زمان تزریق ماسیزا و ملیتاید
قلم لاغری ملیتاید را میتوان در هر زمان از روز، همراه غذا یا بافاصله از غذا تزریق نمود. چیزی که اهمیت دارد، این است که ملیتاید را هر روز در یک زمان مشخص و ثابت که برایتان راحت باشد تزریق نمایید.
در صورت فراموش نمودن تزریق ملیتاید، چنانچه کمتر از ۱۲ ساعت از زمان تزریق روزانه گذشته باشد، باید هر چه زودتر نوبت فراموش شده را تزریق کنید. در غیر این صورت، دوز فراموش شده را نادیده بگیرید و از روز بعد طبق روال عادی به تزریق ملیتاید ادامه دهید.
هشدار مهم
در صورتی که یک نوبت تزریق ملیتاید را فراموش کردید، از دو برابر کردن دوز بعدی اجتناب کنید. چنانچه بیش از ۳ نوبت متوالی تزریق ملیتاید را فراموش کردید، برای ادامه درمان باید مجدداً به پزشک مراجعه نمائید .
میزان لاغری با ملیتاید
در بیشتر افراد، بعد از گذشت ۴ تا ۸ هفته تأثیرات لاغری با ماسیزا و ملیتاید قابل مشاهده خواهد بود. نتایج حاصل از کارآزماییهای بالینی نشان داده است که در افرادی که در کنار اصلاح سبک زندگی از آمپول ملیتاید و ماسیزا برای لاغری استفاده میکنند، انتظار داریم بعد از ۸ هفته ۵% وزن، بعد از ۱۶ هفته ۷% وزن، بعد از گذشت ۲۴ الی ۳۶ هفته ۸% وزن و در نهایت بعد از گذشت ۵۶ هفته ۹% وزن اولیه خود را از دست بدهند. این نتایج میتواند در هر فرد بسته به ویژگیهای شخصیاش متفاوت باشد.
آیا کاهش وزن با ملیتاید و ماسیزا بعد از قطع دارو بر میگردد؟
یکی از نگرانیهایی که وجود دارد این است که؛ آیا به دنبال قطع مصرف آمپول لاغری ملیتاید، دچار افزایش وزن میشویم؟
در واقع باید گفت بله – این احتمال وجود دارد که در صورت عدم رعایت سبک زندگی سالم، با قطع مصرف قلم لاغری ماسیزا، شاهد افزایش وزن باشیم. با داشتن تعهد به یک سبک زندگی سالم، شامل رعایت رژیم غذایی و ورزش منظم میتوان احتمال برگشت اضافهوزن را به حداقل رساند. نتایج حاصل از یک مطالعه بالینی ۳ ساله نشان داده است، بیش از نیمی از افرادی که تحت درمان چاقی با آمپول لاغری ساکسندا بودند، در سال اول درمان کاهش وزن قابلتوجهی داشتند که تا مدت ۳ سال ماندگار بود.
سایر مزایای قلم تزریقی لیراگلوتاید
قلمهای لیراگلوتاید علاوه بر کاهش قند خون و کاهش وزن مزایای بالقوه دیگری نیز دارند. این فواید عبارتاند از کاهش فشارخون، کاهش چربی خون، بهبود کبد چرب، کاهش خطر ابتلا به بیماریهای قلبی و به تأخیرانداختن پیشرفت نفروپاتی دیابتی
عوارض جانبی آمپول لیراگلوتاید
شایعترین عارضه لیراگلوتاید عوارض گوارشی همچون تهوع، استفراغ،کاهش اشتها و اسهال یا یبوست است. تقریباً ۳۰% از بیماران این عوارض را تجربه میکنند. در برخی موارد عوارض گوارشی لیراگلوتاید ممکن است منجر به عدم تحمل و قطع دارو گردد. به همین علت، تزریق لیراگلوتاید با دوز اندک شروع میشود و بهتدریج هر هفته افزایش پیدا میکند تا تحمل عوارض گوارشی دارو امکانپذیر گردد.
سایر عوارض قلم لاغری لیراگلوتاید عبارتاند از: سردرد، سرگیجه، تاری دید، احساس خستگی، سوءهاضمه، شکمدرد، نفخ شکمی، رفلاکس معده و عفونت ادراری.
برخی از عوارض قلم لاغری که نادر ولی جدی هستند نیز عبارتند از:
- هیپوگلیسمی (افت قند خون)
اگرچه خود لیراگلوتاید بهتنهایی عارضه هیپوگلیسمی ندارد. ولی چنانچه همزمان با انسولین یا سایر داروهای کاهنده خون (مثل سولفونیل اورهها) مصرف شود، ممکن است موجب افت قند خون گردد. سرگیجه، تاری دید، عدم تمرکز، تعریق شدید، لرزش بدن، افزایش ضربان قلب و احساس ضعف و خستگی از علائم هشدار افت قند خون هستند.
- پانکراتیت
التهاب پانکراس هرچند نادر، ولی از عوارض قلم ماسیزا شناخته میشود. علائم پانکراتیت با درد شدید در ناحیه شکم که میتواند همراه یا بدون تهوع باشد، ظاهر میشود. این درد از ناحیه شکم شروع میشود و به سمت پشت کمر میزند و باگذشت زمان خوب نمیشود. در صورت تجربه چنین دردی، فورا مصرف دارو را متوقف نموده و به پزشک مراجعه کنید.
- مشکلات کیسه صفرا
برخی افراد ممکن است در نتیجه مصرف ویکتوزا، دچار اختلال عملکرد کیسه صفرا گردند. در صورت مشاهده علائم مرتبط با کیسه صفرا مثل درد ناحیه فوقانی شکم، تب، زردشدن رنگ پوست یا چشم و تغییر رنگ مدفوع مصرف ملیتاید را قطع کنید.
- تشکیل تومورهای تیروئیدی
نتایج برخی از مطالعات حیوانی نشان داده است که مصرف مزمن لیراگلوتاید با خطر ابتلا به تومورهای تیروئیدی همراه است. بااینحال نمیتوان با اطمینان گفت که این دارو باعث تشکیل تومورهای تیروئیدی در انسان میشود. مصرف این دارو در افراد با سابقه شخصی و خانوادگی ابتلا به تومور تیروئیدی ممنوع است.
- آسیب کلیوی
در افرادی که مشکلات زمینهای کلیوی دارند، تهوع، استفراغ و اسهال ناشی از مصرف ملیتاید، موجب ازدسترفتن حجم مایعات بدن میگردد. این مسئله زمینه را برای بدتر شدن مشکلات زمینهای کلیوی فراهم میکند.
- واکنش آلرژیک شدید
برخی افراد ممکن است به لیراگلوتاید یا اجزای سازنده آن حساسیت داشته باشند که منجر به واکنش آلرژیک شدید گردد . در صورت مشاهده تورم در صورت، گلو، زبان و لبها، اختلال در تنفس و بلع، راش پوستی، خارش، احساس ضعف و افزایش ضربان قلب، دارو را قطع نموده و به مرکز درمانی مراجعه کنید.
هشدار مصرف قلم لاغری ملیتاید
افراد با سابقه شخصی یا خانوادگی تومور تیروئیدی، حساسیت به لیراگلوتاید، بیماری کلیوی زمینهای، بیماری کیسه صفرا، پانکراتیت، اختلال عملکرد معده (گاستروپارزی) و سوءهاضمه و هر نوع اختلال خلقی، پیش از شروع مصرف لیراگلوتاید پزشک معالج خود را مطلع نمایند.
موارد منع مصرف آمپول ملیتاید
- افراد با ویژگیهای زیر نباید از آمپول لاغری ماسیزا استفاده کنند
- افراد با سابقه شخصی یا خانوادگی ابتلا به سرطان مدولاری تیروئید
- افراد مبتلا به بیماری سندروم نئوپلازی غدد درونریز متعدد نوع ۲
- افراد با سابقه حساسیت جدی به لیراگلوتاید یا اجزای سازنده دارو
- خانمهای باردار و شیرده یا خانمهایی که قصد بارداری یا شیردهی دارند
تداخلات دارویی لیراگلوتاید
پیش از شروع مصرف آمپول لاغری ملیتاید، پزشک خود را از تمام داروهایی که استفاده میکنید، اعم از داروهای نسخهای، داروهای بدون نسخه، مکملهای غذایی وفرآوردههای طبیعی مطلع نمایید. ازآنجاییکه لیراگلوتاید سرعت تخلیه معده را کند میکند، ممکن است بر جذب و اثربخشی برخی داروها تأثیر بگذارد. همچنین ممکن است داروهایی که مصرف میکنید، اثربخشی ملیتاید را تحتتاثیر قرار دهند.
برای کاهش خطر وقوع هیپوگلیسمی، توصیه میشود در صورت مصرف همزمان انسولین و داروهای کاهنده خون از دسته سولفونیل اوره با مراجعه به پزشک میزان مصرف داروهای خود را تنظیم نمایید.
نحوه نگهداری آمپول ملیتاید
قلم ملیتاید، باید به دور از گرما و تابش نور خورشید و در دمای یخچال (۲الی ۸درجه سانتیگراد) نگهداری شود. از قراردادن آمپول ملیتاید در فریزر اجتناب کنید .
قلمهای لیراگلوتاید را میتوان پس از باز شدن در دمای ۲۰-۱۵ درجه سانتیگراد یا دمای یخچال نگهداری کرد. قلم لیراگلوتاید پس از باز شدن باید طی ۳۰ روز استفاده شود. در غیر این صورت باید باقیمانده دارو را دور بیندازید.
